Sıcak havaların metabolizmadan çok ruh sağlığını etkilediğini biliyor muydunuz.?
Medicana Hospitals Bahçelievler'den Psikiyatrist Dr. Fikret
Hacıosman, sıcak havaların sadece metabolizmamızı değil ruh sağlığımızı
da olumsuz yönde etkilediğini söyledi.
Medicana Hospitals Çamlıca
İç Hatsallıkları Uzmanı Dr. Engin Yurt ise sıcakların fizyolojik yönü
olan sıcak krampları, sıcak vurgunu ve sıcak çarpmalarına karşı uyardı.
Aşırı sıcaklarla başa çıkmanın yöntemleri ise bol sıvı
tüketimi, alkol alımından ve vücudu saran giysilerden uzak durmak,
fiziksel aktivitelerden kaçınmak ve mümkün olduğunca sık serin yerlerde
dinlenmek.
Afrika üzerinden gelen sıcak hava dalgasının
yarattığı olumsuz koşullar, hem metabolizmayı hem de ruh sağlığını
olumsuz yönde etkiliyor. Sıcak çarpması, sıcak vurgunu, sıcak krampları
gibi fiziksel etkilerin yanı sıra, aşırı sinir, öfke nöbetleri,
depresyon, tahammülsüzlük, uyku bozuklukları sıcak havaların en
belirgin yan etkileri arasında yer alıyor.
Medicana Hospitals
Bahçelievler Psikiyatri Kliniği Uzmanı Dr. Fikret Hacıosman, depresyon
belirtilerinin yaz aylarında arttığına dikkat çekerek, "Depresyon
belirtilerinin yaz aylarında artış gösterdiği istatistiksel olarak
biliyoruz.
Aşırı sıcaklar beraberinde aşırı sinirlenme,
tahammülsüzlük, depresyon, uyku bozukluğu ve öfkeye neden oluyor.
İnsanlar hiçbir şey ortada yokken aniden öfke patlaması yaşayabiliyor"
diyor.
Kişilerin kendisini sıcaklara psikolojik olarak
hazırlaması gerektiğini söyleyen Dr. Hacıosman, "Kişi kendini sıcaklara
psikolojik olarak hazırlarsa olumsuz davranışlarında önüne geçmiş olur.
Evden dışarı çıkarken, 'Bugün sıcak olabilir, kişiler
gösterilmemesi gereken tepkiler verebilir. Ama ben sinirlenmemeliyim'
düşüncesiyle hareket etmelidir. İnsanın bilinçaltına yerleştirdiği
düşüncelerin kendisini yönlendirmedeki önemi unutulmamalıdır.
Bilinçaltına ne yüklenirse hareketlerde o görülür.
Bu nedenle
'sakinim ve sıcaktan etkilenmeyeceğim' dediğiniz zaman sinirlerimize
hakim olabilir ve kendimizi olumsuzluklara karşı hazırlayabiliriz" diye
konuştu.
Aşırı sıcaklarda daha coşkulu olan kişilerin her
zaman yapamayacakları radikal kararlar alma eğilimi gösterdiklerini
ifade eden Dr. Hacıosman, "Sıcak yaz ayları, coşkunun arttığı,
özellikle hasta kişilerde sağlıklı karar vermenin iyice bozulduğu
dönemlerdir. Bu dönemlerde insanlar boşanmak, yeni iş kurmak, iş
bırakmak ve intikam almak gibi daha öfkeli ve daha radikal karar
alabilmektedirler.
Ani öfkelen ve daralan insanlar, bol bol
yüzlerini soğuk suyla yıkayarak, daha serin yerlere hemen
götürülmelidir. Sıcak havalar konsantrasyon kaybının yanı sıra dikkat
eksikliği ve psikolojik olarak da insanları çok fazla etkilemektedir"
dedi.
Sıcak havanın psikolojik etkilerinin yanı sıra,
metabolizmaya yönelik etkileri de göz ardı edilemeyecek kadar ciddi
boyutlara ulaşabiliyor. Sıcaklarla birlikte nemin de yükselmesi
özellikle çocukların ve yaşlıların sağlıklarını tehdit eder duruma
geliyor.
Medicana Hospitals Çamlıca İç Hastalıkları Uzmanı Dr.
Engin Yurt, vücudumuzun sıcağa karşı tepkisine dikkat çekerek, sıcak
havalarda nelere dikkat edilmesi gerektiğini anlattı.
Yurt,
özellikle vücudun normal görevlerini yerine getirebilmesi için vücut
sıcaklığının belli bir aralıkta tutulmasının gerekliğini belirterek,
"Bunun için ortaya çıkan ısının bir yolla vücut dışına atılması
gerekir. Sıcak havalarda vücudumuz terleme, nefes alıp verme yoluyla
ısıyı dışarı atar. Kan akımı deriye yakın damarlara yönlendirilir; ısı
vücudun iç organlarından deriye doğru taşınır ve buradan da terleme
yoluyla dışarıya atılır. Ancak aşırı sıcaklarda bu mekanizma yeterli
olamayabilir; sıcaklık 35 dereceyi geçtiğinde, havadaki nem oranı
arttığında vücuttaki fazla ısı dışarıya verilemez; bunun sonucunda
sıcak çarpması, sıcak krampları, sıcak vurgunu gibi bazı durumlarda
hayatı bile tehdit edebilen sonuçlar ortaya çıkabilir" dedi.
Aşırı
sıvı kaybı, uzamış veya zorlu egzersiz, aşırı giyinme, alkol, bazı
ilaçlar (idrar söktürücü ilaçlar vs), kalp damar hastalıkları gibi
nedenlerle vücudun ısı düzenlemesi için kullandığı mekanizmanın
yetersiz kalabileceğine dikkat çeken Dr. Yurt; sıcaklarda alkol alımını
azaltmanın, fiziksel aktivitelerden kaçınmanın, hafif, açık renkli ve
pamuklu giysiler giymenin, direk güneş ışığından kaçınmanın sıcaklarla
başa çıkmada etkin yöntemler olduğunu belirtti.
Ayrıca ağır ve
yağlı yiyeceklerden kaçınarak hafif sebze meyveleri tercih etmek, bol
bol su, elektrolit içeren sıvılar, meyve suyu ve tuzlu ayran tüketmek
sıcakların yarattığı olumsuz koşulları en hafife indirgemeye yardımcı
oluyor.
Sıcak çarpması ve vurgun durumunda ilk başta belirgin
terleme, susuzluk, baygınlık hissi, ağrılı ve istemsiz kas krampları,
sonrasında baş ağrısı, baş dönmesi, zayıflık hissi, bulantı ve kusma,
idrar renginde koyulaşma, nemli deri, düşük tansiyon ortaya çıkıyor.
Vaka ilerlediğinde ise ateş, davranış bozlukları, kuru sıcak kırmızı
renkli deri, hızlı ve yüzeysel nefes alıp verme, hızlı ve zayıf nabız,
kasılmalar ve bilinç kaybı durumu görülebiliyor, bazı hallerde durum
ölümcül olabiliyor.
Sıcak çarpması ve sıcak vurgunu gibi bir
durumla karşılaşıldığında hastanın hemen serin bir yere yatırılması
gerektiğinin altını çizen Dr. Engin Yurt, "Hasta vakit kaybettirilmeden
serin bir yerde yere yatırılmalı, giysileri sıkı ise çıkartılmalı,
bacakları yukarı doğru kaldırılmalıdır.
Vücuda ya doğrudan
soğuk su veya soğuk suya batırılmış bez uygulanmalı, mümkünse
vantilatör vs. gibi aletlerle de ortam ve hasta serinletilmelidir.
Özellikle boyun, koltukaltı, kasık gibi bölgelere soğuk kompres
yapılması uygundur.
Bilinci açık hastaya yutabiliyorsa su,
elektrolit içeren içecekler sık aralıklarla verilmelidir. Belirgin kas
kasılmaları ortaya çıkmışsa etkilenen kasa yumuşak şekilde masaj
yapılması kasılmayı azaltabilir. Dolaşım bozukluğu bulguları (morarma,
bilinç bulanıklığı, aşırı yüksek ateş, hızlı ve yüzeysel nabız, sık
nefes alıp verme vs) ortaya çıkan hasta acilen hastaneye
kaldırılmalıdır.
Bu gibi durumların ciddiyetini hiçbir zaman
hafife almamak gerekir. Yaşlılarda, çocuklarda, kalp damar hastalığı
veya şeker hastalığı olanlarda hastanın durumu daha . Engin Yurt,
vücudumuzun sıcağa karşı tepkisine diçabuk bozulabilir, hayati tehlike
hızlı bir şekilde ortaya çıkabilir" dedi.
Sıcak çarpması durumunda özellikle kaçınılması gereken durumlar şöyle:
"Ateş düşürücü ilaçlar verilmemeli
Alkol, kafein içeren sıvılar verilmemeli
Alkol, kolonya ile deri ovulmamalı
Eğer kusma varsa, bilinç bozulmuşsa ağızdan hiçbir şey verilmemeli"
Psikolojik hastalığı olan kişilere ise şu önlemler alınabilir:
"Psikolojik
rahatsızlık tanısı konmuş ve tedavi uygulanan hastaların aşırı sıcak
havadan etkilenmemesi için ilaçlarını düzenli olarak almaları gerekir
Aşırı
sıcak ve nemli ortamlardan kaçınmaları ve mümkünse yayla gibi açık
alanlara, nemin olmadığı yerlere götürülmeleri iyi olur
Bol bol ılık duş almak olumlu sonuç verebilir
Islak mendille başı korumakta iyi bir çözüm olabilir".
İHA
Beğendiğim metinlere ekle (0) | Görüntüleme sayısı: 122 | Arkadaşına gönder
Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir. Lütfen sisteme giriş yapın veya kayıt olun. |