İçindekiler
Buzdolabı Neden Soğutmuyor?
Buzdolabınızın soğutmaması, evdeki tüm yiyeceklerin bozulma riskiyle karşı karşıya kalması demektir. Ancak panik yapmayın: soğutma kaybının birçok nedeni basit müdahalelerle çözülebilir. Kompresör arızası gibi ciddi sorunlar dışında, temizlik, ayar ve konumlandırma düzeltmeleriyle buzdolabınızı yeniden verimli çalıştırabilirsiniz.
Bu rehberde buzdolabının soğutmamasının 8 temel nedenini, her birinin belirtilerini ve adım adım çözüm yollarını bulacaksınız. Ayrıca servis çağırmadan önce yapmanız gereken kontrol listesini ve bakım ipuçlarını da paylaşıyoruz.
1. Termostat Ayarı Yanlış veya Bozuk
Buzdolabının soğutmamasının en basit ve en yaygın nedeni termostat ayarının yanlış olmasıdır. Özellikle çocuklu evlerde termostat düğmesine yanlışlıkla dokunulması sıkça yaşanır.
Belirtiler
- Buzdolabı çalışıyor gibi görünüyor ama soğutmuyor
- Kompresör sesi duyulmuyor veya çok kısa süreli çalışıyor
- İç sıcaklık oda sıcaklığına yakın
Çözüm
Termostat düğmesini kontrol edin. Genellikle 1-5 veya 1-7 arası ölçeklidir. Orta değere (3 veya 4) ayarlayın. Dijital göstergeli modellerde buzdolabı bölmesi için 4°C, dondurucu için -18°C idealdir. Ayar yaptıktan sonra 12-24 saat bekleyerek sıcaklığın düşüp düşmediğini kontrol edin.
Termostat ayarına rağmen soğutma olmazsa, termostatın kendisi arızalı olabilir. Termostat değişimi servis müdahalesi gerektirir ve 300-700 TL arasında maliyeti vardır.
2. Kondenser (Yoğuşturucu) Bobinleri Kirli
Buzdolabının arka veya alt kısmında bulunan kondenser bobinleri, soğutma döngüsündeki ısıyı dışarı atar. Bu bobinler toz, hayvan tüyü ve kir biriktirdiğinde ısı transferi engellenir ve buzdolabı yeterince soğutamaz.
Belirtiler
- Buzdolabı sürekli çalışıyor ama yeterince soğutmuyor
- Arka kısım normalden çok sıcak
- Elektrik faturası yükselmiş
- Kompresör durmadan çalışıyor
Çözüm
Buzdolabının fişini çekin. Arkasındaki veya altındaki kondenser bobinlerini fırça veya elektrikli süpürge ile temizleyin. Özellikle evcil hayvan besleyen evlerde bu temizlik yılda en az 2 kez yapılmalıdır. Temizlik sonrası buzdolabı belirgin şekilde daha iyi soğutacaktır.
| Kondenser Konumu | Modeller | Temizlik Yöntemi |
|---|---|---|
| Arka panel | Eski model buzdolapları | Arka kapağı açın, yumuşak fırçayla temizleyin |
| Alt kısım (ızgara arkası) | Modern buzdolapları | Alt ızgarayı çıkarın, uzun fırça veya süpürge kullanın |
| Gömülü (erişilmez) | Ankastre modeller | Profesyonel temizlik gerekebilir |
3. Kapak Contası Yıpranmış veya Kirli
Buzdolabı kapağının contası (fitili) iç ortamın sızdırmaz kalmasını sağlar. Conta yıprandığında, kirlendiğinde veya deforme olduğunda sıcak hava sürekli içeri sızar ve buzdolabı istenen sıcaklığa ulaşamaz.
Belirtiler
- Kapak kolayca açılıyor (normal direnci yok)
- Kapak kenarlarında terleme veya buz oluşumu
- İç sıcaklık istenen değere inmiyor
- Kompresör sürekli çalışıyor
Conta Testi
Bir kağıt yaprak alıp kapağın arasına yerleştirin ve kapağı kapatın. Kağıdı çektiğinizde direnç hissetmeniz gerekir. Kağıt kolayca kayıyorsa conta sızdırıyor demektir. Bu testi kapağın farklı noktalarında tekrarlayın.
Çözüm
Contayı ılık su ve yumuşak sabunla temizleyin. Küf veya kir birikintisi conta esnekliğini bozar. Temizlik işe yaramazsa contanın değiştirilmesi gerekir. Conta değişimi marka ve modele göre 200-600 TL arasında değişir ve genellikle kendiniz de yapabilirsiniz (conta yapışkanlı veya vidalı olarak takılır).
4. Evaporatör (Buharlaştırıcı) Fanı Arızalı
Evaporatör fanı, soğuk havayı buzdolabının tüm bölmelerine dağıtır. Fan çalışmadığında soğutma sistemi aktif olsa bile soğuk hava dolaşmaz ve buzdolabı düzgün soğutamaz.
Belirtiler
- Dondurucu soğutuyor ama buzdolabı bölmesi soğuk değil
- Fan sesi duyulmuyor
- Bazı bölgeler soğuk, bazıları sıcak
Çözüm
Buzdolabı kapağını açıp fan düğmesini (genellikle kapak tarafında bir buton) elle bastırarak fanın çalışıp çalışmadığını dinleyin. Fan dönmüyorsa veya anormal ses çıkarıyorsa servis çağırın. Fan motoru değişimi 400-1.000 TL arasında değişir.
5. Evaporatörde Aşırı Buz Birikmesi (Defrost Sorunu)
No-Frost buzdolaplarda otomatik buz çözme (defrost) sistemi bulunur. Bu sistem arızalandığında evaporatör üzerinde kalın bir buz tabakası oluşur ve hava sirkülasyonunu engeller.
Belirtiler
- Dondurucu arka duvarında kalın buz tabakası
- Buzdolabı bölmesi soğutmuyor
- Buzdolabının arka tarafından tıkırtı sesleri
- Buzdolabı altından su sızması (buz eridiğinde)
Çözüm
Acil çözüm olarak buzdolabını 24 saat boyunca kapatıp kapılarını açık bırakarak tüm buzun erimesini sağlayın. İçindeki yiyecekleri bir komşuya veya buzluklu çantaya aktarın. Buzdolabını yeniden çalıştırdığınızda sorun çözülecektir ancak defrost sistemi arızalıysa sorun tekrarlayacaktır. Kalıcı çözüm için servis müdahalesi gerekir.
Defrost sisteminin üç bileşeni vardır:
| Bileşen | İşlevi | Arıza Belirtisi | Değişim Maliyeti |
|---|---|---|---|
| Defrost zamanlayıcısı | Buz çözme döngüsünü başlatır | Buz çözme hiç gerçekleşmiyor | 200-500 TL |
| Defrost rezistansı | Buzu eritir | Evaporatörde kalın buz birikimi | 250-600 TL |
| Defrost termostatı | Sıcaklığa göre rezistansı kontrol eder | Buz çözme başlıyor ama tamamlanmıyor | 150-400 TL |
6. Kompresör Arızası
Kompresör, buzdolabının kalbidir. Soğutucu gazı sıkıştırarak soğutma döngüsünü başlatır. Kompresör arızalandığında buzdolabı hiç soğutamaz.
Belirtiler
- Buzdolabından hiç motor sesi gelmiyor
- Kompresör çalışmaya çalışıyor ama hemen duruyor (tık-tık sesi)
- Buzdolabı tamamen soğutma yapmıyor
- Kompresör aşırı ısınıyor
Çözüm
Kompresör arızası ciddi ve maliyetli bir sorundur. Kompresör değişimi 2.000-5.000 TL arasında değişir ve işçilik dahil edildiğinde toplam maliyet 3.000-7.000 TL’ye ulaşabilir. 8-10 yaşın üzerindeki buzdolaplarda kompresör değişimi yerine yeni buzdolabı almak ekonomik olarak daha mantıklı olabilir.
Not: Kompresör çalışmaya çalışıp duran “tık-tık” sesi bazen kompresör arızası değil, başlangıç rölesi veya aşırı yük koruma (PTC) arızası olabilir. Bu parçalar çok daha ucuzdur (100-300 TL). Servisin önce bu parçaları kontrol etmesini isteyin.
7. Soğutucu Gaz Kaçağı
Soğutucu gaz (freon), soğutma döngüsünün temel bileşenidir. Gaz kaçağı olduğunda sistem yeterince soğutma yapamaz veya hiç soğutamaz.
Belirtiler
- Buzdolabı yavaş yavaş soğutma gücünü kaybetti
- Kompresör sürekli çalışıyor ama soğutma yetersiz
- Evaporatörde kısmi buzlanma (normalde tüm yüzey buzlanır)
- Buzdolabının arkasında veya altında yağlı iz
Çözüm
Gaz kaçağı tespiti ve tamiri kesinlikle uzman servis müdahalesi gerektirir. İşlem şu şekilde yapılır: kaçak noktası tespit edilir, tamir edilir (kaynak veya boru değişimi), sistem vakumlanır ve soğutucu gaz şarj edilir. Maliyet 800-2.500 TL arasında değişir.
8. Buzdolabı Konumlandırma ve Çevre Sorunları
Buzdolabının bulunduğu ortam ve konumlandırılma şekli, soğutma performansını doğrudan etkiler. Bu faktör sıklıkla gözden kaçar.
Yaygın Konumlandırma Hataları
| Hata | Etkisi | Çözüm |
|---|---|---|
| Duvara çok yakın | Arka bobinler ısıyı atamıyor | Arkada en az 5-10 cm boşluk bırakın |
| Fırın/ocak yanında | Dış ısı kaynağı soğutmayı zorlaştırıyor | Isı kaynaklarından uzakta konumlandırın |
| Güneş alan yerde | Direkt güneş ışığı iç sıcaklığı artırıyor | Güneş almayan bir yere taşıyın |
| Havalandırmasız niş | Sıcak hava birikimi | Ankastre nişte üst ve yan havalandırma sağlayın |
| Düz olmayan zemin | Kapak tam kapanmıyor, conta sızdırıyor | Su terazisiyle düzlüğü kontrol edin |
Ortam Sıcaklığı Etkisi
Buzdolabınız 10°C ile 43°C arasındaki ortam sıcaklığında optimal çalışır (iklim sınıfına göre değişir). Kışın ısıtılmayan balkon veya garajda buzdolabı çalıştırmak, ortam sıcaklığı çok düşük olduğunda termostatın kompresörü devreye sokmamasına neden olur ve dondurucu bölmesi çözülür.
Servis Çağırmadan Önce Kontrol Listesi
Servis ücreti ödemeden önce bu kontrolleri kendiniz yapabilirsiniz:
- Termostat ayarını kontrol edin — Orta değere (3-4) ayarlı mı?
- Fişin takılı olduğundan emin olun — Priz çalışıyor mu? (Başka bir cihazla test edin)
- Kapak contasını test edin — Kağıt testi yapın
- Kondenser bobinlerini temizleyin — Arka veya alt kısımdaki toz birikimini giderin
- Hava sirkülasyonunu kontrol edin — İç bölme aşırı dolu mu? Hava delikleri kapalı mı?
- Buz birikimini kontrol edin — Dondurucu arka duvarında kalın buz var mı?
- 24 saat bekleyin — Herhangi bir ayar değişikliğinden sonra en az 24 saat bekleyin
- Ortam sıcaklığını kontrol edin — Buzdolabı çok sıcak veya çok soğuk bir ortamda mı?
Buzdolabı Soğutma Sorunları: Maliyet Karşılaştırması
| Arıza | Parça | İşçilik | Toplam | Kendiniz Yapılabilir mi? |
|---|---|---|---|---|
| Termostat değişimi | 200-500 TL | 200-400 TL | 400-900 TL | Hayır |
| Conta değişimi | 150-400 TL | 0-200 TL | 150-600 TL | Evet |
| Fan motoru değişimi | 300-700 TL | 200-400 TL | 500-1.100 TL | Hayır |
| Defrost rezistansı | 200-500 TL | 300-500 TL | 500-1.000 TL | Hayır |
| Kompresör değişimi | 1.500-4.000 TL | 1.000-2.000 TL | 2.500-6.000 TL | Hayır |
| Gaz dolumu | 300-800 TL | 500-1.500 TL | 800-2.300 TL | Hayır |
| Başlangıç rölesi | 80-200 TL | 150-300 TL | 230-500 TL | Hayır |
| Elektronik kart tamiri | 500-2.000 TL | 300-500 TL | 800-2.500 TL | Hayır |
Buzdolabı Ömrünü Uzatan Bakım İpuçları
Düzenli bakım buzdolabınızın 15-20 yıl sorunsuz çalışmasını sağlar ve enerji tüketimini azaltır.
- Kondenser bobinlerini yılda 2 kez temizleyin: Toz birikimi kompresörü zorlar ve enerji tüketimini %25’e kadar artırır.
- Kapak contasını ayda bir temizleyin: Ilık su ve yumuşak sabunla silin. Vazelin sürmek conta esnekliğini korur.
- Buzdolabını aşırı doldurmayın: Hava sirkülasyonu için yeterli boşluk bırakın. %75 doluluk idealdir.
- Sıcak yiyecekleri koymayın: Sıcak yiyecekler iç sıcaklığı artırır ve kompresörü zorlar. Oda sıcaklığına inmesini bekleyin.
- Kapağı gereksiz yere açmayın: Her açılışta soğuk hava kaçar. Ne alacağınıza karar verdikten sonra kapağı açın.
- Dondurucu buzunu düzenli alın: No-Frost olmayan modellerde buz kalınlığı 5 mm’yi geçtiğinde buz çözme yapın.
- Su tahliye deliğini temizleyin: Buzdolabı arka iç duvarında (altta) bulunan tahliye deliği tıkanırsa buzdolabı altında su birikir.
Buzdolabı Ne Zaman Değiştirilmeli?
Bazı durumlarda tamir yerine yeni buzdolabı almak daha ekonomiktir:
- Yaş: 10 yaşın üzerindeki buzdolaplarda büyük tamir (kompresör, kart) ekonomik değildir
- Enerji sınıfı: A+ ve altı enerji sınıfındaki eski modeller yeni A+++ modellere göre %40-50 daha fazla elektrik harcar
- Tamir maliyeti: Tamir fiyatı yeni buzdolabının %50’sini geçiyorsa değiştirmek mantıklıdır
- Tekrarlayan arızalar: Son 2 yılda 3’ten fazla servis çağırdıysanız değişim zamanı gelmiş olabilir
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Buzdolabı çalışıyor ama soğutmuyor, ne yapmalıyım?
Öncelikle termostat ayarını kontrol edin — doğru seviyede (3-4) olduğundan emin olun. Ardından kondenser bobinlerini (arka veya alt kısım) temizleyin. Kapak contasını kağıt testiyle kontrol edin. Dondurucu bölmesinde aşırı buz birikimi varsa 24 saat makinayı kapatıp buzları eritin. Bu adımlar işe yaramazsa evaporatör fanı veya defrost sistemi arızası olabilir; servis çağırmanız gerekecektir.
Buzdolabı dondurucu soğutuyor ama alt kısım soğutmuyor, neden?
Bu durumun en yaygın nedeni evaporatör fanının arızalı olmasıdır. Fan, dondurucudaki soğuk havayı alt bölmeye dağıtır. Fan çalışmazsa dondurucu soğur ama buzdolabı bölmesi sıcak kalır. Diğer olası nedenler: hava kanalı buz ile tıkanmış olabilir (defrost sorunu) veya damper (hava yönlendirici kapak) arızalı olabilir. Fan kontrolü yapıp servis çağırmanız önerilir.
Buzdolabı sürekli çalışıyor durmuyor, normal mi?
Buzdolabı normalde belirli aralıklarla çalışıp durur (genellikle saatte 30-40 dakika çalışır). Sürekli çalışma şu sorunlara işaret edebilir: 1) Kondenser bobinleri kirli, 2) Kapak contası sızdırıyor, 3) Termostat çok yüksek ayarlı, 4) Ortam sıcaklığı çok yüksek, 5) Buzdolabı aşırı dolu. Sürekli çalışma elektrik faturasını ciddi şekilde artırır ve kompresör ömrünü kısaltır.
Buzdolabında buz neden birikim yapıyor?
No-Frost buzdolaplarda buz birikimi defrost (otomatik buz çözme) sisteminin arızalı olduğunu gösterir. Defrost rezistansı, zamanlayıcı veya termostatı arızalı olabilir. Manuel defrostlu buzdolaplarda ise belirli aralıklarla (buz kalınlığı 5 mm’yi geçtiğinde) kendiniz buz çözme yapmanız gerekir. Ayrıca kapak contası sızdırıyorsa nemli hava içeri girer ve buz oluşumunu artırır.
Buzdolabı garanti süresi ne kadardır?
Türkiye’de buzdolabı yasal garanti süresi 3 yıldır. Bazı markalar kompresör için uzatılmış garanti sunar: LG Inverter Linear kompresör 10 yıl, Samsung Digital Inverter kompresör 10 yıl, Arçelik/Beko kompresör 5 yıl garanti verir. Garanti sadece üretim hatalarını kapsar; kullanıcı hatası, bakım eksikliği veya voltaj dalgalanması kaynaklı arızalar garanti dışıdır.
Buzdolabı ne kadar elektrik harcar?
Buzdolabı evdeki en fazla elektrik tüketen cihazlardan biridir çünkü 7/24 çalışır. A+++ sınıfı modern bir buzdolabı yılda yaklaşık 150-250 kWh tüketir. Eski A+ modeller ise 350-500 kWh’ye ulaşabilir. 2026 elektrik tarifesiyle yıllık maliyet: A+++ için 400-700 TL, A+ için 900-1.400 TL civarındadır. Enerji verimli bir modele geçiş kendini 3-5 yılda amorti eder.
Buzdolabı ideal sıcaklık ayarı kaç derece olmalı?
Buzdolabı bölmesi için ideal sıcaklık 3-5°C, dondurucu bölmesi için -18°C’dir. Mekanik termostatlı modellerde orta ayar (5 üzerinden 3) genellikle bu değerleri sağlar. Sıcak yaz aylarında bir kademe artırabilirsiniz. Sıcaklığı doğru ölçmek için buzdolabı termometresi kullanmanız önerilir (20-50 TL).
Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Buzdolabı tamirinde elektrik bağlantısı ve soğutucu gaz ile ilgili işlemler tehlike içerir. Kompresör, gaz şarjı ve elektronik kart müdahaleleri mutlaka yetkili servis tarafından yapılmalıdır. Hatalı müdahale elektrik çarpması, gaz kaçağı veya cihaz hasarına yol açabilir.
2 yillik Beko buzdolabimda ayni sorun vardi, fan motoru arızalıymis. Yazidaki belirtiler bire bir tuttu.
Arka taraftaki toz temizligi gercekten ise yariyor. Benim buzdolabi artik eskisi gibi sogutuyor.
Detayli ve anlasilir bir rehber olmus, paylasim icin tesekkurler.
Buzdolabimiz buzlaniyor ama sogutmuyordu, arkadaki bobini temizledik duzgun calismaya basladi. Tesekkurler!
Kapak contasi kontrolunu hic dusunmemistim, degistirdikten sonra enerji tuketimi de dustu.
Buz cozmesi islemini 6 ayda bir yapmak gerektigini bilmiyordum, bundan sonra dikkat edecegim.
Hocam buzdolabi motor calisiyor ama ic kisim ilik kalıyor, kompresör mü arızalıdır?
Termostat arızasıymis bizimki, bu yaziya gore teşhis koyduk servise soyledik direk degistirdiler.